सुवास श्रेष्ठ
भाद्र कृष्ण अष्टमीको दिन, हिन्दू धर्मावलम्बीहरू भगवान श्रीकृष्णको जन्मजयन्ती धूमधामका साथ मनाउँछन्। यस दिनलाई “श्रीकृष्ण जन्माष्टमी” अथवा “गोकुलाष्टमी” पनि भनिन्छ। भगवान श्रीकृष्णलाई विष्णुको आठौं अवतार मानिन्छ, र उनले अन्याय, अत्याचार र अधर्मको अन्त्य गर्दै धर्मको पुनर्स्थापना गरे।
श्रीकृष्ण जन्माष्टमीको अवसरमा, हिन्दू धर्मावलम्बीहरू व्रत बस्छन्, दिनभरि व्रत राखेर भगवानको भक्ति गर्छन्, र मध्यरातमा श्रीकृष्णको जन्मसम्बन्धी पूजापाठ गर्छन्। मन्दिरहरूमा विशेष पूजाको आयोजना हुन्छ, जहाँ भक्तजनहरू भजनकीर्तन गाएर रातभर जाग्राम बस्छन्। यस पर्वको प्रमुख आकर्षणहरूमा “मटकी फोड” प्रतियोगिता र कृष्ण लीला नाटकहरू पर्छन्, जसले जनसमुदायलाई मनोरञ्जन प्रदान गर्नुका साथै धार्मिक ज्ञानको पनि वृद्धि गर्छ।
भगवान श्रीकृष्णले जन्मिएर मथुरामा कंसको अत्याचारबाट जनतालाई मुक्ति दिलाए। यो पर्वले अन्यायविरुद्ध लड्न र धर्मको मार्गमा चल्न प्रेरित गर्छ। नेपाली समाजमा यस पर्वले एकता र धार्मिक सहिष्णुता प्रवर्धन गरेको छ। श्रीकृष्णको उपदेशहरू, जस्तै: सत्य, धर्म, र अहिंसाको पालन, अहिलेको समाजमा पनि उत्तिकै सान्दर्भिक छन्।
नेपालका विभिन्न मन्दिरहरूमा विशेष पूजापाठ र प्रसाद वितरण गरिन्छ। स्थानीय समुदायहरूबीचको सहकार्य र एकताले यो पर्वलाई अझ महत्वपूर्ण बनाउँछ। नेपाली समाजमा श्रीकृष्ण जन्माष्टमीले धार्मिकता र सांस्कृतिक धरोहरको संरक्षणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ।
श्रीकृष्ण जन्माष्टमी केवल एक धार्मिक पर्व मात्र नभई, सत्य, शान्ति, र न्यायको मार्गमा अग्रसर हुन सबैलाई प्रेरित गर्ने पर्वको रूपमा रहन सक्दछ।
सुवास श्रेष्ठ
(सुवास श्रेष्ठ एक पत्रकार हुन्, जो धार्मिक तथा सांस्कृतिक विषयहरूमा लेख लेख्छन्।)







